سایت علمی،آموزشی،پزشکی،خبری و مشاوره ای

مشاوره آنلاین
در صورت عدم حضور، پیام خود را بصورت
آفلاین ارسال نمائید

اخبار پزشکی -> آفت دهان

22/10/90

آفت‌های دهانی (canker sores) زخم‌های دردناکی هستند که درون دهان و اغلب در پایه لثه‌ها، درون گونه‌ها یا لب‌ها، روی کام نرم یا روی زبان به‌وجود می‌آیند. این آفت‌ها معمولا نیازی به درمان ندارند و خودبه‌خود برطرف می‌شوند. رعایت بهداشت دهان و دن...دان می‌تواند به پیشگیری از بروز این آفت‌ها کمک کند.

استرس و خستگی، از عوامل بروز آفت است. مواد غذایی حاوی آهن و ویتامینB12 در بهبود علائم آفت مؤثرند. این بیماری گاهی با سرطان دهان اشتباه گرفته شده و موجب ترس و واهمه بیمار می‌شود در حالی‌که مهم‌ترین علل بروز آن عوامل محیطی است.

استرس، خستگی و کمبود آهن از مهم‌ترین دلایل بروز آفت دهان است و با توجه به اینکه درمان قطعی ندارد می‌توان با مصرف داروهای موضعی، سوزش و درد آفت را کاهش داد.
همچنین کمبود آهن، کمبود ویتامینB12 و اسید‌فولیک، وراثت و ژنتیک و عادت ماهانه از مهم‌ترین دلایل بروز آفت دهان است.

با توجه به اینکه آفت دهان درمان قطعی ندارد، توصیه می‌شود درصورت ابتلا به این عارضه سعی شود ابتدا عوامل محیطی را برطرف کرد. همچنین با مصرف داروهایی مانند مسکن‌ها، شربت آنتی‌هیستامین یا کورتون نیز می‌توان سوزش و درد آفت را کاهش داد. گنجاندن مواد غذایی سرشار از آهن، ویتامینB12 و اسید فولیک در رژیم غذایی نیز در بهبود علائم آفت مؤثر است. حساسیت به بادمجان و فلفل، آفت را تشدید می‌کند.
تأثیر مصرف برخی مواد مانند رب‌انار در بهبود علائم آفت اثبات نشده است و تنها توصیه، رفع عوامل محیطی مانند استرس است.

این عوامل ممکن است خطر ابتلا شما به آفت دهانی را افزایش دهند:
- سابقه خانوادگی آفت دهانی
- تضعیف دستگاه ایمنی
- گاز گرفتن درون گونه یا زبان
- انجام اعمال دندانپزشکی
- استرس یا تغییرات سطوح هورمون‌ها
- نقصان ویتامین‌ها یا مواد معدنی مانند آهن، اسید‌فولیک، یا ویتامینB12
- آلرژی غذایی
- ابتلا به عفونت ویروسی
برای کمک به کاهش درد ناشی از آفت‌های دهانی به این توصیه‌ها عمل کنید:
- از داروهای مسکنی که در داروخانه‌های برای تخفیف درد آفت عرضه می‌شوند، استفاده کنید.
- دهان خود را با محلول آب نمک یا دهان‌شویه شست‌وشو دهید.
- محلول رقیق پراکسید هیدروژن (یک قسمت پراکسید هیدروژن در یک قسمت آب) تهیه کنید و آن را بـا سـوآب پنبــه‌ای روی آفت‌ها بـمالیـد.
- از غذاهای داغ و تند که ممکن است باعث بدترشدن آفت‌ها شوند، اجتناب کنید.

آفت‌های دهانی یکی از شایع‌ترین بیماری‌های دهانی است که ۲۰درصد مردم به این عارضه مبتلا می‌شوند.
آفت‌های دهانی به ۳ شکل دیده می‌شوند:نوع اول آفت‌های دهانی که شایع‌ترین نوع آنها هم هستند به‌صورت زخم‌های کوچک، منفعل و چندتاچندتا بروز می‌کنند. ن...وع دوم، زخم‌های خیلی بزرگ است و نوع سوم که کمتر شایع است به‌صورت تبخالی است که ۵۰ تا ۶۰ زخم در کنار هم ایجاد می‌شوند.

علت‌های ارثی از نظر ابتلای پدر یا مادر یا هر دو به این عارضه نخستین موضوعی است که باید بررسی شود زیرا احتمال ابتلای فرزندی که پدر و مادر مبتلا دارد بیشتر می‌شود.

سوء تغذیه که بیشتر از همه آنها کمبود آهن، B12 و اسیدفولیک مهم است از دیگر عوامل ابتلا به آفت دهان است و بیشتر در افرادی که بدون نظر پزشک شروع به گرفتن رژیم لاغری می‌کنند دیده می‌شود. چرا که رژیم‌های لاغری به نخستین چیزی که ضربه می‌زنند ذخایر ویتامینی بدن است.

کنارگذاشتن گوشت قرمز از رژیم غذایی، استرس و هیجانات و تغییرات هورمونی از دیگر مواردی است که می‌تواند فرد را به این عارضه دچار کند. برای درمان ابتدا باید مشخص شود عامل ایجاد آفت عواملی مانند استرس و تغییرات هورمونی است یا نه که اگر این دو باعث ایجاد آفت باشند باید با تزریق کورتون به داخل ضایعه آن را درمان کرد.

اگر علت ایجاد آفت موارد زمینه‌ای است باید علل زمینه‌ای درمان شود. زخم‌های آفتی می‌تواند بسیار دردناک باشد و با فعالیت‌های روزمره بیمار تداخل ایجاد کند. از طرف دیگر این زخم‌ها می‌توانند آزار اندکی را برای بیمار ایجاد کنند.

مکانیسم دقیق ایجاد آفت هنوز به درستی روشن نیست. ولی به‌نظر می‌رسد واکنش‌های ایمنی بدن بیمار در ایجاد آن دخیل باشد. زخم‌های آفتی وقتی ایجاد می‌شوند که به دلایل نامشخص سیستم ایمنی بیمار وجود یک مولکول ناشناخته را اعلام می‌دارد. حضور این مولکول‌ها باعث حمله لنفوسیت‌ها خواهد شد. (همانند حمله همین سلول‌ها به بافت پیوند شده به بیمار). نتیجه این فرایند پیدایش زخم‌های آفتی خواهد بود.

هرچند درمان قطعی‌ای برای آفت وجود ندارد ولی روش‌هایی وجود دارد که در کاهش مدت زمان حضور زخم و نیز کاهش درد و ناراحتی بیمار مؤثر است.

۱- استفاده از خمیردندان‌هایی که حاوی سدیم لوریل‌سولفات نباشند.
۲- استفاده از محصولاتی که با ایجاد یک لایه محافظ روی زخم‌ها مانع تحریک آنها توسط عوامل محیطی می‌شوند.
۳- داروهایی که سطح زخم‌های آفتی را شست‌وشو می‌دهند.
۴- داروهای گیاهی: برخی عصاره‌های گیاهی باعث تخفیف علائم بیماران آفتی می‌شوند.
۵- مصرف مرتب وروزانه ماست که محتوی لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس باشد.
۶- کاهش عوامل آسیب‌زننده (تروماتیک) دهان مثل دندان‌های شکسته، جرم زیاد، پرکردگی‌های تیز و… .
۷- رعایت بهداشت دهان به‌صورت دقیق و منظم
۸- عدم‌مصرف غذاهایی که ایجاد آفت را تشدید می‌کنند (مثل غذاهای آلرژیک).
۹- درصورت کمبود تغذیه‌ای بایستی مکمل مولتی‌ویتامین مصرف شود.
۱۰- عدم‌مصرف غذاها و مایعات محرک مثل آب‌لیمو یا رب‌گوجه .
۱۱- کاهش استرس.

پارونیشیا یا عقربک، عفونت پوست کنار ناخن Nail fold بوده و شایعترین عفونت دست است. این عفونت میتواند به علت باکتری، قارچ یا ویروس ها ایجاد شود.
اینکه چرا این عفونت در بعضی افراد بوجود میاید کاملا مشخص نیست ولی عوامل زیر میتواند فرد را مستعد... ابتلا به عفونت کنار ناخن کند

•در کسانی که دستشان مدت زیادی در آب است مثل کسانی که مرتب ظرف یا رخت میشویند
•در کسانی که به گوشه ناخن خود صدمه زده اند مانند جویدن ناخن یا صدمه با گوشه ناخن در حین آرایش آن و یا کندن گوشه ناخن
•استفاده از دستکش یا ناخن مصنوعی به مدت طولانی و بوجود آمدن محیط نمناک که مساعد رشد میکروب است
•در افراد مبتلا به دیابت احتمال بروز این عفونت بیشتر است

مهمترین علامت این بیماری متورم و قرمز شدن و دردناک شدن بافت اطراف ناخن است. ممکن است تورم و قرمزی در کنار، گوشه یا پشت ناخن باشد. در موارد شدیدتر ممکن است دور تا دور ناخن قرمز و متورم شود ویا حتی ممکن است تورم و التهاب به زیر ناخن هم انتشار پیدا کند. وقتی علت ایجاد عفونت باکتری باشد ممکن است تجمع چرک هم در ناحیه ایجاد شود و این چرک میتواند در گوشه، کنار، پشت و یا حتی زیر ناخن باشد. حرکات بند انتهایی انگشت بدون درد است. در پارونیشیای باکتریایی شروع علائم سریع و در نوع قارچی آهسته و بتدریج است. ممکن است ناخن تغییر شکل داده، رنگ آن عوض شود و یا حتی از بستر خود کنده شود.

برای درمان عفونت ناشی از پارونیشیا از آنتی بیوتیک استفاده میشود. در مواردی که تجمع چرک در گوشه ناخن وجود داشته باشد ممکن است نیاز به عمل جراحی کوچکی وجود داشته باشد. در این عمل جراحی پزشک معالج آبسه گوشه ناخن را شکاف داده تا چرک آن تخلیه شو...د و ممکن است نیاز باشد تا قسمت کوچکی از گوشه ناخن هم برداشته شود.

قرار دادن دست در آب گرم روزی سه بار و هر بار 15 دقیقه هم مفید است. بهتر است آب حاوی صابون یا موارد ضد باکتریایی باشد.
در موارد پارونیشیای قارچی درمان بصورت استفاده از داروهای ضد قارچ است و بیمار باید سعی کند تا حد امکان دست خود را خشک نگه داری کند.

پارونیشیای باکتریایی معمولا به راحتی درمان میشود ولی نوع قارچی آن به درمان مقاومتر بوده و ممکن است نیاز به چند ماه زمان برای درمان داشته باشد. در صورت شدید شدن عفونت ممکن است آبسه گوشه ناخن گسترش یافته و عفونت به تاندون یا استخوان و یا حتی جریان خون گسترش یابد. در عفونت های مقاوم ممکن است ناخن تغییر شکل دائمی پیدا کند.

برای پیشگیری از ابتلا به پارونیشیا باید به نکات زیر دقت شود

•از ناخن و پوست اطراف آن مراقبت کامل کنید
•ناخن خود را نجوید و گوشه آنرا نکنید
•مراقب باشید دستتان در معرض مایعات و پودرهای ظرفشویی قرار نگیرد. دستکش های لاستیکی با پوشش داخلی نخی مناسب ترین وسیله برای اینکار هسند
•برای آرایش ناخن خود از وسایل شخصی استفاده کنید
•ناخن های دست را هفته ای یکبار و ناخن های پا را ماهی یکبار کوتاه کنید
• از ناخن گیر تیز استفاده کنید و گوشه های ناخن را گرد کنید
•پوست اطراف ناخن را به هیچ وجه دستکاری نکنید
•دست خود را خشک نگه داشته و در معرض رطوبت دائم قرار ندهید. به مدت طولانی از دستکش یا از ناخن مصنوعی استفاده نکنید.

وضعیت هایی که حجم خون را کم می کند، بازده قلبی (میزان خونی که توسط قلب پمپاژ می شود) را کاهش می دهند و برخی داروها، ازجمله دلایل اصلی پایین بودن فشارخون هستند.

کم آب شدن بدن در میان بیماران با حالت تهوع و استفراغ و اسهال طولانی مدت متداول ...است. میزان قابل توجهی آب در مواقع اسهال و استفراغ از بین می رود، مخصوصاً اگر بیمار برای جایگزین کردن آب از دست رفته، به میزان کافی از مایعات استفاده نکند.

سایر علل کم آب شدن بدن عبارتند از: ورزش، عرق کردن، تب، و خستگی ناشی از گرما. افراد مبتلا به کم آبی خفیف فقط دچار تشنگی و خشکی دهان می شوند. کم آبی متوسط تا شدید ممکن است موجب فشارخون بسیار پایین شود (که با سرگیجه یا ضعف هنگام بلند شدن از جا همراه است). کم آبی شدید نیز ممکن است منجر به شوک، نارسایی کلیه، پریشانی، اسیدوز (وجود اسید زیاد در خون)، کما، و حتی مرگ شود.

خونریزی متوسط تا شدید می تواند به سرعت خون فرد را تخلیه کرده و منجر به فشارخون پایین شود. خونریزی می تواند ناشی از زخم، مشکلات جراحی، یا ناهنجاری های معدی روده ای مثل زخم، تومر یا دیورتیکولوز باشد. گاهاً خونریزی می تواند بسیار شدید و سریع باشد (مثلاً خونریزی ناشی از پاره شدن عروق) که سریعاً موجب شوک و مرگ می شود.

التهاب جدی اندام های درون بدن مثل پانکره آتیت (التهاب لوزالمعده) نیز می تواند منجر به فشارخون پایین شود. در پانکره آتیت شدید، مایعات رگ های خونی را برای وارد شدن به بافت های ملتهب دور لوزالمعده و همچنین حفره شکمی ترک می کنند و حجم خون پایین می آید.

علل فشارخون ناشی از بیماری های قلبی

ضعیف شدن عضلات قلبی می تواند منجر به نارسایی قلب شده و میزان خون پمپاژ شدن توسط آن را کاهش دهد. یکی از دلایل اصلی ضعیف شدن عضلات قلب، مرگ تعداد زیادی از عضلات قلب به خاطر یک حمله قلبی شدید یا تکرار حملات قلبی خفیف است. سایر دلایل ضعیف شدن عضلات قلبی عبارتند از داروهایی که برای قلب سمی باشند، عفونت های عضلات قلب توسط ویروس ها و بیماری های دریچه های قلبی مثل تنگی آئورت.

پریکاردیت التهاب پریکارد یا آبشامه قلب است (کیسه ای که اطراف قلب را فراگرفته است). پریکاردیت می تواند باعث شود که مایعات درون پریکارد جمع شوند و قلب فشرده شود و توانایی آنرا برای پمپاژ خون کاهش دهد.

انسداد خون ریوی وضعیتی است که در آن یک لخته خون در رگ قطع شده و به سمت قلب حرکت می کند و در آخر به ریه ها می رسد. یک لخته بزرگ خون می تواند جریان خون را از ریه ها به سمت بطن چپ مسدود کرده و به طور جدی خونی که برای پمپاژ به سمت قلب برمی گردد را کاهش دهد. انسداد خون ریوی یک وضعیت اورژانسی بسیار خطرناک به حساب می آید.

کندی ضربان قلب می تواند مقدار خون پمپاژ شده توسط قلب را کاهش دهد. ضربان قلب زمان استراحت برای افراد بزرگسال بین 60 تا 100 ضربه در دقیقه می باشد. کندی ضربان قلب (یعنی ضربان قلب استراحت کمتر از 60) همیشه منجر به فشارخون پایین نمی شود. درواقع، برخی از ورزشکاران حرفه ای می تواند ضربان قلب استراحتی بین 40 تا 50 ضربه در دقیقه داشته باشند بدون اینکه علامتی مشاهده کنند. اما در بسیاری از بیماران کندی ضربان قلب می تواند منجر به پایین آمدن فشارخون، سرگیجه و حتی غش شود.

درمان فشار خون پايين:
فشار خون پايين با روشهاي مختلفي مي تواند درمان شود. يكي از راه هاي مهم براي پيشگيري از افت فشارخون، پيروي از يك رژيم غذايي صحيح مي ياشد.

آب سبزيجات(آب هويج يا گوجه فرنگي و...)، روغنهاي مفيد و نمك دريايي تصفيه نشده برا...ي شما بسيار مناسب است.

* آب بيشتري بنوشيد

تا ميتوانيد آب بنوشيد و از مصرف الكل بپرهيزيد، زيرا الكل موجب كم آبي بدن و كاهش بيشتر فشار خون در افرادي كه دچار افت فشار خون هستند، مي شود
* نمك

استفاده از نمك براي پيشگيري از فشار خون پايين داراي اهميت و با ارزش است.
اگر لازم شود، پزشکتان می تواند دارو هم برای بالا بردن فشار خونتان تجویز کند . البته اگه سایر روش هایی که گفتیم ،مفید واقع نشود.

به التهاب حنجره اصطلاحا «لارنژيت» گفته مي‌شود كه اين التهاب عمدتا داخلي‌ترين لايه حنجره يعني مخاط را درگير مي‌كند و با تغيير دادن خصوصيات آن، منجر به بروز علائمي مي‌شود كه شايع‌ترين آنها خشونت صداست.

از آنجا كه علل ايجادكننده لارنژيت متعد......د هستند، علائم و نشانه‌هاي همراه با اين بيماري هم ممكن است با توجه به علت ايجادكننده متفاوت باشند.

گرفتگي يا تغيير ماهيت صدا در اكثريت قريب به اتفاق موارد لارنژيت وجود دارد، . در موارد لارنژيت ويروسي، علائم سرماخوردگي نظير عطسه و آبريزش بيني هم ممكن است وجود داشته باشد.تب، گلودرد و مشكل بلع نيز از علائم بيماري لارنژيت است. همچنين در اين بيماري ممكن است غدد لنفاوي گردن متورم و دردناك شوند.

بسياري از ويروس‌هايي كه عامل سرماخوردگي هستند، مي‌توانند حنجره را درگير كنند. هنگامي كه يك بيمار مبتلا به سرماخوردگي دچار گرفتگي صدا مي‌شود، در واقع ويروس‌ها به حنجره او حمله كرده و با ايجاد التهاب در مخاط طناب‌هاي صوتي، موجب تغيير ماهيت آنها شده‌اند و در صورتي كه تورم و التهاب پيشرفت كند، حتي ممكن است بيمار توانايي توليد صدا را براي مدتي از دست بدهد.باكتري‌ها و حتي بعضي از قارچ‌ها هم مي‌توانند باعث ايجاد لارنژيت شوند. معمولا اين نوع لارنژيت شديدتر و خطرناك‌تر بوده و علائم وسيع‌تري دارد.

يك نوع خاص از عفونت حنجره كه به طور خاص «اپي‌گلوت» را درگير مي‌كند، در كودكان كم‌سن و سال شايع‌تر است و نام اين عفونت «اپي گلوتيت» نام دارد و فوق‌العاده خطرناك است و مي‌تواند ظرف مدت كوتاهي با انسداد راه هوايي، منجر به عوارض مصيبت‌باري شود. التهاب توام حنجره، ناي و مجاري كوچك‌تر هوايي توسط انواع خاصي از ويروس‌ها باعث بروز بيماري كروپ يا خروسك در كودكان مي‌شود كه در مبتلايان علاوه بر گرفتگي صدا، تنگي نفس و تنفس‌هاي صدادار هم مشاهده مي‌شود.

علل لارنژيت

همه علل لارنژيت عفوني نيستند و عوامل محرك بسياري وجود دارند كه مي‌توانند باعث التهاب حنجره و بروز لارنژيت شوند.

مواد سوزاننده نظير اسيدها و قلياها، با آسيب‌رساندن به مخاط يا حتي لايه‌هاي عمقي‌تر حنجره مي‌توانند باعث بروز لارنژيتي شوند كه در صورت شديد بودن، عوارض دائمي بر جاي خواهد گذاشت. استفاده بيش از اندازه يا نامناسب از صدا، نظير صحبت كردن طولاني با صداي بلند، آواز خواندن با صداي بلند يا فرياد‌كشيدن، سبب تحريك و التهاب مخاط حنجره مي‌شود. اگر اين تحريك خفيف و كوتاه‌مدت باشد، معمولا التهاب به صورت خود به خود و با استراحت صوتي برطرف مي‌‌شود، ولي در صورت استمرار تحريك، ممكن است اختلالات ساختاري در طناب‌هاي صوتي ايجاد شود كه در اين موارد، گرفتگي صدا به سادگي و به صورت خود به خود بهبود پيدا نمي‌كند و بهبود با دوره‌هاي طولاني گفتار‌درماني و در موارد پيشرفته‌تر بيماري، با جراحي صورت مي‌گيرد و حتي ممكن است با تمام اين تمهيدات، بهبودي كامل حاصل نشود.

دود دخانيات يكي ديگر از موارد تحريك‌كننده بروز لارنژيت است. اثرات تحريكي مواد موجود در دخانيات، موجب ايجاد تغييرات وسيعي در مخاط همه قسمت‌هاي حنجره مي‌شود كه در مراحل اوليه با تورم و پرخوني مخاط و تغيير كيفيت صدا مشخص مي‌شود.

استمرار در استعمال دخانيات، احتمال ابتلا به سرطان حنجره را افزايش مي‌دهد در صورتي كه تارهاي صوتي توسط سرطان درگيرشوند، ممكن است در مراحل اوليه گرفتگي صدا وجود داشته باشد، در غير اين صورت تا مراحل پيشرفته بيماري، ممكن است بيمار از وجود سرطان بي‌اطلاع بماند.

تحريك حنجره توسط اسيد معده نيز يكي از علل لارنژيت است. در مبتلايان به ريفلاكس يا بيماري برگشت اسيد معده، در صورتي كه مواد برگشتي از معده تا سطح حنجره پيشرفت كند نوع خاصي از لارنژيت ايجاد مي‌شود (مخاط حنجره به طور خاص، نسبت به اثرات تحريكي اين اسيد حساس است)‌.

مخاط حنجره به طور خاص، نسبت به اثرات تحريكي اين اسيد حساس است و علائم آن شامل گرفتگي صدا و احساس دائمي وجود ترشح در پشت حلق است كه درمان اين اختلال با تغيير سبك زندگي و رژيم غذايي همراه با داروهاي سركوب‌كننده اسيد معده انجام مي‌شود.

تشخيص لارنژيت در برخي از موارد ساده است، مثلا در بيماري كه متعاقب علائم عمومي سرماخوردگي دچار گرفتگي صدا شده است، معمولا نياز به اقدام ديگري براي تشخيص لارنژيت ويروسي نيست، در عين حال در برخي ديگر از بيماران، تشخيص لارنژيت يا ...نوع و شدت آ...ن كار ساده‌اي نيست چراكه معاينه و مشاهده حنجره، نسبتا مشكل بوده و نياز به آينه‌ها يا آندوسكوپ‌ها و ابزار تخصصي دارد. بخصوص در بيماراني كه مبتلا به گرفتگي طولاني‌مدت صدا هستند، نياز به معاينه دقيق و ارزيابي‌هاي تكميلي براي تشخيص نوع و شدت درگيري حنجره دارند.

درمان به عامل ايجادكننده آن بستگي دارد مثلا در لارنژيت ويروسي، تنها درمان مورد نياز، استراحت و مصرف مايعات و در صورت نياز مسكن‌هاي ساده است كه بيمار نيز بايستي حتي‌الامكان از صحبت كردن و ساير عوامل محرك حنجره پرهيز كند. در عفونت‌هاي ناشي از باكتري و قارچ‌ها، درمان آنتي‌بيوتيك مناسب است و در مواردي نظير «اپي گلوتيت» كه خطر انسداد مجراي هوايي وجود دارد، معمولا لوله‌گذاري داخل ناي براي تامين راه هوايي مطمئن صورت مي‌گيرد.افرادي كه دچار اختلالات حنجره ناشي از استفاده نامناسب از صدا شده‌اند، درمان اوليه عبارت است از استراحت صوتي و گفتار درماني. در مواردي كه عوارض پابرجا، نظير ندول‌هاي مقاوم طناب‌هاي صوتي يا پوليپ ايجاد شده باشد، انجام جراحي ضروري است و نكته قابل‌توجه اين است كه اين بيماري‌ها در صورت ادامه استفاده نامناسب از صدا، حتي در صورت درمان موفقيت‌آميز، مستعد عود هستند.در همه مبتلايان مصرف دخانيات بايستي متوقف شود، چون دود سيگار و دخانيات نه‌تنها باعث تحريك و التهاب حنجره مي‌شود بلكه روند بهبود و ترميم متعاقب انواع ديگر لارنژيت را نيز مختل مي‌كند.

استفاده از مطالب این سایت با ذکر کامل منبع و گذاشتن لینک، بلامانع است.